نقش «مأموریت» در انتخاب مسیر شغلی نوجوانان
در عصر حاضر، انتخاب مسیر شغلی یکی از مهمترین دغدغههای والدین و معلمان در تربیت نسل آینده به شمار میرود. پیچیدگیهای دنیای امروز، تنوع گسترده مشاغل، تغییرات سریع فناوری و فشارهای اجتماعی، فرآیند انتخاب شغل را به امری فراتر از انتخاب یک مهارت یا رشته تحصیلی تبدیل کرده است. دیگر نمیتوان صرفاً بر اساس علاقه یا استعداد ظاهری، آینده شغلی فرزندان را طراحی کرد؛ بلکه باید به لایهای عمیقتر از وجود آنها یعنی «مأموریت» توجه نمود.
مأموریت، پاسخی است به پرسش بنیادین «من قرار است در این جهان چه اثری بگذارم؟» نوجوانی که بتواند به این پرسش پاسخ دهد، شغل را نه صرفاً وسیلهای برای درآمد، بلکه بستری برای اثرگذاری، معنا و شکوفایی شخصی خواهد دید. مأموریت، به انتخابهای تحصیلی و حرفهای جهت میدهد و از تصمیمگیریهای سطحی، پراکنده یا صرفاً هیجانی جلوگیری میکند.
تحقیقات روانشناسی انگیزش و رشد هویت شغلی نشان میدهند نوجوانانی که تصویری روشن از نقش خود در جامعه دارند، پایداری بیشتر، انگیزه درونی بالاتر و تابآوری بیشتری در برابر چالشهای مسیر دارند. در مقابل، انتخاب شغل بدون توجه به مأموریت، میتواند منجر به بیمعنایی، فرسودگی و حتی ترک مسیر شود.
برای اینکه نوجوانان بتوانند مأموریت خود را کشف کنند، نقش والدین و معلمان بسیار کلیدی است. این نقش، بیش از آنکه در «راهنمایی مستقیم» باشد، در «ایجاد فرصت برای تجربه، تأمل و خودشناسی» معنا مییابد. گفتوگوهای هدفمند، قرار دادن نوجوان در موقعیتهای واقعی، تشویق به مسئولیتپذیری اجتماعی و دعوت به خودکاوی، از جمله روشهایی هستند که به روشن شدن این مأموریت کمک میکنند.
در مدل «مأموریتمحور» که در مجموعه قلمستان طراحی شده است، سه میدان اصلی اثرگذاری تعریف شده: میدان علمی (دانشورزی و پژوهش)، میدان اقتصادی (خلق و گردش ارزش) و میدان فرهنگی (پرورش و معنابخشی). هر فرد میتواند با توجه به ترکیب توانمندیها و دغدغههایش، یکی از این میادین را به عنوان بستر مأموریت خود انتخاب کند. این نگاه، به نوجوان کمک میکند تا از میان انبوهی از مشاغل، آنهایی را برگزیند که با هویت درونی و نقش تمدنی او همراستا هستند.
در نهایت، انتخاب مسیر شغلی نه با آزمونهای تیپشناسی و نه با پیشبینی بازار آینده حل میشود؛ بلکه نیازمند همراهی آگاهانه، گفتوگوهای عمیق، و نگاهی مأموریتمحور به انسان است. والدین و معلمان، اگر این نگاه را بپذیرند، میتوانند نسل فردا را نه فقط برای شغل، بلکه برای معنا، اثرگذاری و ساختن آینده تربیت کنند.
برای آشنایی بیشتر با مدل مأموریتمحور و دریافت ابزارهای استعدادیابی، به وبسایت قلمستان مراجعه کنید.
